$p-$ વિભાગનાં તત્ત્વોની સામાન્ય માહિતી આપો. 

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store

સમૂહ $13$ થી $18$ નાં તત્ત્વો આ વિભાગનાં તત્ત્વો છે. એક જ આવર્તમાં પરમાણુક્રમાંક વધે તેમ વિદ્યુત ઋણમયતા, આયનીકરણ એન્થાલ્પી અને ઑક્સિડેશન ક્ષમતા ક્રમશઃ ઘટે છે. એક જ સમૂહનાં તત્ત્વોમાં સામાન્ય રીતે પરમાણુક્રમાંક વધે તેમ સહસંયોજક ત્રિજ્યા, વાન્ડર વાલ્સ ત્રિજ્યા અને ધાત્વીય ગુણધર્મ ક્રમશઃ વધે છે.

આ વિભાગમાં રહેલા એક સમૂહમાં અધાતુ, અર્ધધાતુ અને ધાતુ તત્ત્વોનો સમાવેશ થયેલો જોવા મળે છે. પરંતુ આવર્તમાં ધાત્વીય ગુણધર્મ પરમાણુક્રમાંક વધતાં ઘટે છે. તેઓની સંયોજકતા કોશની ઇલેક્ટ્રૉનીય રચના $ns^2np^{1-6}$છે (લિલિયમ સિવાય) છે. આ તત્ત્વોની મહત્તમ ઑક્સિડેશન અવસ્થાનું મૂલ્ય તેના સમૂહના મૂલ્યમાંથી દસ બાદ $(-10)$ કરવાથી મળે છે. સમૂહ $13$ થી $16$ માં ઉપરથી નીચે તરફ જતાં મહત્તમ ઑક્સિડેશન અવસ્થાના મૂલ્યમાંથી બે બાદ કરતાં $(-2)$ મળતી ઑક્સિડેશન અવસ્થાની સ્થિરતામાં વધારો થાય છે, આ વલણને નિષ્ક્રિય યુગ્મ અસર કહે છે.

sometime attributed to the 'inert pair effect'.

સમૂહ $13$ $14$ $15$ $16$ $17$ $18$
સામાન્ય ઇલેક્ટ્રોનિય રચના  ${n s^{2} n p^{1}}$ $n s^{2} n p^{2}$ $n s^{2} n p^{3}$ $n s^{2} n p^{4}$ $n s^{2} n p^{5}$

$n s^{2} n p^{6}$

$\left(1 s^{2}\right.$ for $He$)

સમુહનું પ્રથમ તત્વ $B$ $\mathrm{C}$  $N$ $\mathrm{O}$ $\mathrm{F}$

$\mathrm{He}$

સમૂહ ઓક્સિડેશન અવસ્થા  $+3$ $+4$ $+5$ $+6$ $+7$ $+8$
અન્ય ઓક્સિડેશન અવસ્થા  $+1$ $+2,-4$ $+3,-3$ $+4,+2,-2$ $+5,+3,+1,-1$ $+6,+4,+2$

 

Similar Questions

મેટા બોરિક એસિડ ક્યો છે?

${H_3}B{O_3}$ અંગે નીચેના પૈકી કયુ વિધાન સાચુ નથી 

  • [AIPMT 1994]

બોરિક એસિડને પાણીમાં ઉમેરવામાં આવતા તેના લૂઈસ એસિડ સ્વભાવની ચર્ચા કરો.

$BCl_3.NH_3$ અને $AlCl_3$ (દ્વિઅણુ) નું બંધારણ દોરો. 

જ્યારે બોક્સાઇટ પાઉડરને કોક સાથે મિશ્ર કરી નાઇટ્રોજન સાથે $2075\, K$ તાપમાને ગરમ કરવામાં આવે છે, ત્યારે કાર્બન મોનોક્સાઇડ અને $x$ બને છે. જ્યારે આ પાણી સાથે પ્રક્રિયા કરે છે ત્યારે નીચેનામાંથી કયો વાયુ બને છે ?