બોરોનના અગત્યના વલણો અને અનિયમિત (વિસંગત) ગુણધર્મો જણાવો.
સમૂહ$-13$નાં તત્ત્વોના ટ્રાયક્લોરાઇડ, બ્રોમાઇડ અને આયોડાઇડ સંયોજનો તેઓના સહસંયોજક સ્વભાવને કારણે પાણીમાં જળવિભાજન પામે છે , જલીય માધ્યમમાં બોરોન સિવાય અન્ય તત્ત્વો સમચતુષ્કલકીય $[M(OH)_4^-$ અને અષ્ટફલકીય $[M(H_2O)_6]^{+3}$ સ્પિસીઝ તરીકે અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
$e^-$ ની ઊણપના કારણે મોનોમર સ્વરૂપના ટ્રાયહેલાઇડ સંયોજનો પ્રબળ લૂઈસ ઍસિડ તરીકે હોય છે.
બોરોન ટ્રાયક્લોરાઇડ$NH_3$ જેવા લૂઈસ બેઇઝ સાથે સરળતાથી પ્રક્રિયા કરી બોરોનની આસપાસ સંપૂર્ણ અષ્ટક રચના બનાવે છે.
બોરોનમાં $d-$કક્ષકોની ગેરહાજરીને કારણે $B$ની મહત્તમ સહસંયોજકતા $4$ હોય છે, જ્યારે $Al$ અને અન્ય તત્ત્વોમાં તે-કક્ષકોની હાજરી હોવાના કારણે તેમની મહત્તમ સહસંયોજકતા $4$ થી વધુ હોઈ શકે છે.
મોટા ભાગે ધાતુ હેલાઇડ સંયોજનો (દા.ત. $AlCl_3)$ હેલોજન સેતુ દ્વારા ડાયમર (દા.ત. $Al_2Cl_6$)બનાવે છે.
આ હેલોજન સેતુવાળા અણુઓમાં ધાતુ સ્વિસીઝ હેલોજન પાસેથી ઇલેક્ટ્રૉન સ્વીકારીને તેનું અષ્ટક પૂર્ણ કરે છે.
વિધાન સમજાવો :
$(1)$ $Tl(NO_3)_3$ એ ઓક્સિડેશનકર્તા છે.
$(2)$ કાર્બનમાં કેટેનેશનનો ગુણધર્મ જોવા મળે છે. જ્યારે લેડમાં આ ગુણધર્મ જોવા મળતો નથી.
$B$ અને $Al$ ના ભૌતિક ગુણધર્મો જણાવો.
ડાયબોરેનના બંધારણ અંગે નીચેનામાંથી શું સાયું નથી ?
નીચે આપેલામાંથી $B _{2} H _{6}$ માટે સાચા વિધાનો શોધો.
$(A)$ $B _{2} H _{6}$ માં બધા $B-H$ બંધો સમતુલ્ય છે.
$(B)$ $B _{2} H _{6}$ માં, તેમાં ચાર $3-$કેન્દ્ર$-2-$ઈલેક્ટ્રોનો બંધો છે.
$(C)$ $B _{2} H _{6}$ એ લૂઈસ એસિડ છે.
$(E)$ $B _{2} H _{6}$ એ સમતલીય અણુ છે.
નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સૌથી વધુ બંધબેસતો જવાબ પસંદ કરો.
નીચેનામાંથી કોની સાથેની પ્રક્રિયાથી એસિડ $H_2$ વાયુ મુક્ત નહી કરે ?